İnsan ve hayvanlarda ağır enfeksiyonlara neden olan bir bakteri ...

Riketsiya,
(Rickettsia),
İnsan ve hayvanlarda ağır enfeksiyonlara neden olan bir bakteri.
Bu bakterinin bilimsel adı  bakteri ve virüsler arasında bir geçiş formu olan canlı cinsidir. Hepatit virüsleri ve viral hepatitler, virüs, bakterileri Riketsiya, Klamidya Hastalıklarına neden olur.. Riketsiya hastalıklarının tanısında kullanılan Weil Felix testi  yapılır.Bit, pire ve kenelerle bulaşırlar. Bu bakteri lekeli humma ve Q hummasına neden olur. Coxiella burnetii bakterisinin, insanlarda ve hayvanlarda oluşturduğu sistemik bir enfeksiyon hastalığına Q humması olarak bilinir.

Riketsiya, hücre içinde çok küçük boyutları olan bakterilerdir. Çoğu bakteri enzimini bulundurdukları anlaşılan gram negatif mikroorganizmalardır. Türleri, lekeli humma ve Q hummasına yol açar. Morfolojik olarak prokaryotlara benzerler. Hücre duvarları çeşitli enzimler içerir. Çift nükleik asit taşırlar. Çeşitli antibiyotiklere duyarlıdırlar.

İnsanda tifüs, yüksek ateş gibi hastalıklara sebep olan hücre içi bir parazite yönelik olarak 1910 yılında yapılan çalışmalar Howard Ricketts tarafından başlatılmış olup bu gruba da bilim adamının  adı verilmiştir. Bu hastalığın tedavisinde tetrasiklin grubu antibiyotikler kullanılır.


Eski dilde mecmua, dergi, kitap, risale, hikmetli sahife ...

Mecelle, 
(Arapça مجله).

Kitap.
Ciltlenmiş kitap.
Mecmua.
Dergi.
Risale.
Fikir topluluğu.
Hikmetli sahife.
Fıkıh kitabının muamelat kısmının toplu bir parcası.
İslam Hukukuna dair bir mecmua.
Osmanlılarda ilk medeni kanun.
Fıkıh hükümleriyle bu konudaki türlü içtihadı bir araya getiren kitap.
Tanzimat'tan sonra hazırlanmış olan, yasa yerine kullanılan eser. Osmanlı döneminde yürürlükte olan bir kanun kitabıdır.

Ahmed Cevdet Paşa Başkanlığında bir heyet tarafından, İslam Hukukuna bağlı kalınarak hazırlanan ve asil ismi Mecelle-i Ahkam-ı Adliye olan meşhur kanun kitabıdır. 1877 yılında Abdülhamit Han döneminde kullanılmaya başlanmış ve 1926 yılında yürürlükten kaldırılmış adliyenin 1851 maddeden oluşan bir kanun kitabı olarak tarihte yer almıştır.

Atrium, Eski Roma evlerinde etrafı odalarla çevrili, üstü açık, ortasında havuz bulunan avlu ...

Atriyum,
Atrium,
İng. atrium
Alm. Atrium, Aula Vorhof
Osmanlıca, üzeyn-i kalb.
Pavli,

Eski Roma evlerinde etrafı odalarla çevrili, üstü açık, ortasında havuz bulunan avlu, Atriyum, revaklı avlu.
Antik Roma konutlarında evin bir bölümünü oluşturan, etrafı sütunlarla çevrili avlu.



Ön oda, ön boşluk.
Avlu, içavlu,

Bir yapının veya yapı grubunun ortasında kalan üstü açık, duvarla çevrili alan, hayat, sofa. Yapıların orta kısmında bulunan, tercihe göre üstü açık ya da kapalı olan geniş bölümdür. Mimarlıkta atriyum olarak da adlandırılır. Türk mimarisinde avlular genelde üstü açık şekilde bırakılır. Eve giriş kapısı avluya açılır. 

Özellikle İç Anadolu ve Güneydoğu Anadoluda görülen avlu geleneği genellikle önemli kişilerin evlerinde görülür. Birçok avluda süs havuzu bulunur. Avlular çocukların oyunlar oynadığı, yaz günlerinde yemeklerin yendiği, eğlencelerin düzenlediği yerlerdir. Törenler avluda düzenlenir, dini bayramlarda kurban, avluda kesilir. Avrupa'da avluların üzerinin cam ile kapatıldığı görülmüştür.

Diğer anlamları.
Trematod ve sestodlarda genital organların kanallarının açıldığı çukur bölüm.
Kulakçık.
Anatomi'de bir başka yapı ya da organa geçme olanağını veren odacık.

"Batlamyus" olarak da bilinen eski Yunanlı astronomi, coğrafya ve matematik bilgini ...

Ptolemaios,
Klaudyos Batlamyus,
İskenderiyeli Yunan matematikçi, coğrafyacı ve astronom.

Yaklaşık olarak 85 ve 165 yılları arasında yaşadığı kabul edilir. Batlamyus İskenderiye döneminde yaşamış bilim adamlarından birisidir. Müslüman astronomlar 78 yaşına kadar yaşadığını söylerler. Belki Yunan asıllı bir Mısırlı, belki de Mısır asıllı bir Yunanlıdır. Yunanca adı Ptolemaios'tur. Ama harf uyuşmazlığı nedeniyle Ortaçağ İslam Dünyasında Batlamyus diye tanınmıştır. Batlamyus, Büyük Bileşim ve Coğrafya adlı iki önemli yapıtın yazarıdır. 

Büyük Bileşim,
Arapça: Kitab el Macisti, 
Latince: Almagest, 
Yunanca: Mathematike Syntatksis, 




Yunan ve Babil uygarlıklarının gökbilim bilgilerinin bir derlemesidir. Derlemenin çoğu kendisinden üç yüzyıl önce yaşamış olan Hiparkus'a dayanır. Yapıtta Dünya merkezli bir Güneş Sistemi modeli önerilir. Bu model, Kopernik'in güneş merkezli modeline dek Batı ve İslam dünyalarında geçerli model olarak kabul edilmiştir. Kitapta ayrıca düzlem ve küresel trigonometri hakkında bir inceleme bulunmaktadır.

Batlamyus'un diğer önemli yapıtı Coğrafya da bir derlemedir. Çağının Roma İmparatorluğu'nda bilinen coğrafya bilgileri bu kitapta toplanmıştır. Batlamyus astronomi, matematik, coğrafya ve optik alanlarına katkılar yapmıştır. 






Zamanına kadar ulaşan astronomi bilgisinin sentezini yapmış ve bunları Mathematike Syntaxis (Matematik Sentezi) adlı yapıtında toplamıştır. Bu eser daha sonra Megale Syntaxis (Büyük Derleme) olarak anılmıştır. Arapçadan Latinceye çevrilirken Almagest olarak adlandırıldığından, bugün Batı dünyasında bu eser Almagest adıyla tanınmaktadır.

Sahra altı Afrika ve güney Amerika da görülen, sivri sinekler ile bulaşan mikrobik bir hastalık ...

Sarı Humma,
Yellow Fever,
Aedes aegypti, sarı humma sivrisineği, dang humması, chikungya, zika humması, mayaro ve sarı humması virüslerini yayabilen bir sivrisinektir. Bu sivrisineğin bacaklarında beyaz lekeler bulunur. Afrika Kökenli, olan Aedes aegypti sivrisineği tropik, subtropikal ve ılıman bölgelerde bulunur. 




Sarı humma bu sivri sinekler ile bulaşan mikrobik ve viral bir enfeksiyon hastalığıdır.  Hastalık sahra altı olarak Afrika ve güney Amerika da görülmektedir. Özellikle bu bölgeye seyahat yapacak kişilerin Sarı humma aşısı olmaları aşı pasaportu edinmeleri gereklidir. Aşının, seyahatten en az 10 gün önce yapılmış olması gerekmektedir. Hastalık nadiren bu bölgeler dışında da görülür. Aşı ile korunulabilir. Hastalığın etkili bir tedavisi yoktur.  

Sarı humma, ateş, kas ağrısı, baş ağrısı, titreme, iştahsızlık, mide bulantısı ve kusma, sıklıkla kalp atışında yavaşlama olarak görülür. Hastaların yaklaşık %15'i birkaç gün içinde neticeye giderler. Yani hastaların yarısı ilk belirtilerin başlamasından 10-14 gün sonra ölürler. Ancak sarı humma ağır seyirli ve ölüm oranı yüksek bir hastalık olduğundan sağ salim kurtulursan ömür boyu bağışıklık kazanırsın. 

Aşı yapılmamış ise sivrisineklerden korunmak gerekir. Bu amaçla; 

  • İyi izole edilmiş klimalı yerlerde kalmak, 
  • Uzun kollu ve paçalı giysiler giymek, 
  • Vücuda sivrisinek kovucu sprey sıkmak,
  • Cibinlik kullanmak hastalıktan korunmak amacıyla kullanılabilir.

Sarı humma için özgün bir tedavi yoktur. Hasta için yoğun bakım şartları uygulanarak destek tedavisi yapılır. Sıvı ve gerekirse kan nakli yapılmalıdır. Tansiyon normal sınırlarda tutulmaya çalışılmalıdır. Böbrek fonksiyonlarının devamı için gerekirse diyaliz yapılmalıdır. 

Aedes aegypti, sivrisineğinin yaydığı diğer hastalık virüsleri;
Dang Humması,
Chikunga,
Zika Humması,
Mayaro,
Sarı Humma,

Popüler Yayınlar

İzleyiciler

Yeni içerikler için takip edin!

BULMACA ANSİKLOPEDİSİ