Aşırılık, taşkınlık ...

Fart, (Farsça),
İfrat, çok aşırı olmak. 
Aşırılık.
Acele etmek ve ansızın gelmek.
Yollara alamet olarak konulan işâret.

Ağır yükleri kaldırmaya yarayan araç ...

Vinç,
(İng. winch, Fr. grue).
Kriko,  

Ağır yük kaldırmaya ve bir yere taşımaya yarayan araç
Ağır bir yükü kaldırmak için kullanılan aygıt.
Palanga,
Ceraskal.

Vinç, İng. crane, camera crane (boom), boom,  (ABD) whirley

Ağır yükleri kaldırmakta kullanılan vinç ...

Palanga,
İt. palanco,
İng. pulley,
Alm. Flaschenzug .
Bir halatla makaralardan oluşturulan, ağır cisimleri kaldırmaya, sağa sola döndürmeye yarayan düzenek.
Ceraskal.
Vinç,
Kriko,  
Ağır bir yükü kaldırmak için kullanılan aygıt.

İnce yapılı ...

Narin,
Yepelek,
Nazenin,
Zarif,
İnce yapılı, yepelek, nazenin

Bir ile üç yaş arasında bulunan burulmuş erkek sığır ...

Tosun,
Danalıktan yeni çıkmış genç boğa.
İki-Üç yaşında öküz.
Erkek sığır

Kanuni Sultan Süleyman' ın şiirlerinde kullandığı mahlas ...

Muhibbi,
Sevgi duyan, dost anlamındadır.

Kanuni Sultan Süleyman' ın eserlerinde kullandiığı takma ad, mahlas. 


Yavuz Sultan Selim'in oğlu Kanuni Sultan Süleyman, batı kaynaklarında Magnificent, Magnifique, Grand Turc, Der Prachtige unvanlarıyla geçer, ilk öğrenimini Trabzon’da tamamlayan Sultan Süleyman, on beş yaşında sancakbeyi olmuş, 1520 yılında babasının ölümü üzerine tahta geçmiştir.Kanuni' nin idareciliği, hükümdarlığı, her biri başlı başına bir büyük olay değerindeki çok sayıda seferleri ve zaferleri hakkında tarih kaynaklan yeterli bilgiler vermektedir. Burada kırk altı yıllık saltanatının on yılı aşkın bir zamanının seferde geçtiğini, büyük zaferlere imza attığını, yapılan seferlerin siyasi ve askerî hazırlıkları ile fethedilen yerlerin maddi ve manevi imanının padişahın bütün hayatını kapladığını belirtmek yeterli olacaktır.

Yaşadığı asrın ve Osmanlı Devleti' nin son büyük padişahı olan Kanuni Sultan Süleyman; Muhibbi mahlasıyla kaleme aldığı şiirleri, bu şiirlerde gösterdiği şairlik kudreti bakımından da muhteşem bir şahsiyet olarak karşımıza çıkıyor. Kırk altı yıl süren saltanatı döneminde; at sırtından inme fırsatı bulamayan, seferlerle, zaferlerle, bitmez tükenmez devlet işleriyle uğraşıp didinen Muhteşem Süleyman' ın şiire de zaman ayırabilmesi, sayısız şiirler kaleme alması, divanlar düzenlemesi, dilden dile asırlarca dolaşacak mısralar yazabilmesi, onun bu alanda da muhteşem oluşunu ortaya koyuyor.

Büyük şair, büyük padişah Kanuni, babası Yavuz Sultan Selim gibi her tür şiirden anlayan; alim ve şairlere büyük önem veren, onları himayesine almaktan, onlarla dost, arkadaş olmaktan büyük bir zevk alan yüce bir yaratılışa sahipti. Şairler sultanı Baki gibi dönemin önde gelen şairleriyle karşılıklı şiir sohbetlerinde bulunmak, beğendiği şiirlere nazireler yazmak, şiirlerinin diğer şairlerce özellikle Baki tarafından beğenilmesi, onu son derece mutlu ediyordu.

Padişah şairlerin ve diğer divan şairlerinin en çok şiir yazanları içerisinde ilk sırayı verebileceğimiz Kanuni Sultan Süleyman' ın 3000 civarında şiiri bulunmaktadır.

Bu şiirler içerisinde dil, duygu ve içerik açısından henüz gelişmemiş ilk şiirleri yanında; padişah olup büyük şairlere yakınlaşması sonucunda ortaya çıkan olgun ve sanat zevkini ortaya koyan şiirlerine bakınca, Kanuni' nin ne derece ince duygu ve düşünceler şairi olduğunu görüyoruz.Yazdığı aşk, heyecan, kahramanlık ve tefekkür şiirleri ve yıllarca gönüllerden silinmeyen, atasözü gibi dilden dile dolaşan şiirleri yanında, şairlik gücünü ortaya koyan ve divan şiirinin bütün incelikleriyle söylenmiş şiirleri Muhibbi divanının büyük bir bölümünü kapsamaktadır. 


Bunlar arasında;
Halk içinde muteber bir nesne yok devlet gibi
Olmaya devlet cihanda bir nefes sıhhat gibi
beytiyle başlayan muhteşem gazeli hala güncelliğini koruyan eşsiz şiirleri arasındadır.

Duygusal yönünün ağır bastığını gözlemlediğimiz Kanunî Sultan Süleyman, bir o kadar da talihsiz bir baba idi. Kuvvetli bir dil ve edebiyat kültürü ile yetiştirdiği oğulları Mustafa, Bâyezid, Selim, Cihangir aynı zamanda şiirle uğraşan şehzadelerdi. Küçük yaşlarda ölen oğlu Şehzade Mehmed için söylediği, 'Şehzadeler güzidesi Sultan Muhammed’üm' (H.950) tarih mısraı ünlüdür. Bu tarihten on yıl sonra da oğlu Mustafa'yı idam ettirmek zorunda kalan talihsiz baba, oğulları Bayezid ve Selim arasındaki taht kavgalarından da huzursuz olmuştu.

3000 civarında şiire imzasını atan büyük padişah yıllar boyu etkisini günümüze kadar taşıdığı gibi; eşsiz beyitlerini ortaya koyarken divan şiirinin bilinen ustalarının etkilerini de şiirine yansıtmış, onlardan aldığı ilhamla bu büyük divanını oluşturmuştur. Kanunî'yi etkileyen şairler arasında hemen hiç yanından eksik etmek istemediği şairler sultanı Bakî ile klasik şiirin büyük ustası Fuzûli başta gelmektedir. Ahmet Paşa, Necati, Hayali gibi usta şairlerin izlerini de Muhibbi' de görmek mümkündür.

Kanûni'nin bazı şiirlerinden İran şairlerinden de  etkilenmiştir. Hafız, Cami, Selman, Nevâyi, Nizami, Şeyh Attar gibi şairleri sevip okuduğunu, yer yer onlardan söz ettiğini, hatta Farsça şiirler yazabilecek kadar onları benimsediğini, dillerini öğrendiğini biliyoruz.
Muhibbi' nin etkilediği şairler arasında Mesihi, Sevdâyi, Ulvi gi¬bi şairler başta gelmektedir.


























Kaynak: Ak, Çoşkun, “Şair Padişahlar”, Kültür Bakanlığı

Kurutulmuş Ringa balığı ...

Frisa, (Rumca).  
Tütsüleme suretiyle kurutulmuş ringa balığı.
Hafifçe tuzlanarak tütsülenmiş ringa balığı nedir.

Ringa ve Som balıkları, vücudun acil ihtiyaç duyduğu ama kendi başına üretemediği doymamış yağ asitleri içeren bu balıklar, hücrelerdeki yaşlılık sürecini yavaşlatarak Anti-aging’ de anahtar görevi görür.
 

Birbirine yakın adalar topluluğu ...

Aral,
Birbirine yakın adaların oluşturduğu topluluk, takımada. 
Sıradağlar. 
Kırgızca Adalar topluluğu demektir. 

Antartika' da etkin bir yanardağ ...


Erebus,
Yanardağ, Bir yanardağ (ya da volkan ), magmanın (Dünya'nın iç tabakalarında bulunan, yüksek basınç ve yüksek sıcaklıkta ergimiş ya da erimiş kayalar), yeryuvarlağının yüzeyinden dışarı püskürerek çıktığı coğrafi yer şekilleridir.
Antartika'daki Erebus ya da kuzeybatı Amerika'daki Rainier ve Japonya'daki Mount Fuji, İtalya'daki Vezüv,  gibi Strato volkanlar ya da kompozit yanardağlar, hem lav akıntılarından hem de püskürtülerden oluşmuş yüksek, koni şeklinde dağlardır.

Antarktika'daki Erebus yanardağı, Ross Adasında bulunan iki faal volkan Terör Dağı ve Erebus Dağı bulunur. Adanın batısında bulunan bu yanardağ dünyadaki etkin yanardağlar içinde en güneyde yer alan bir yanardağdır. Erebus yanardağı, coğrafya keşifleri nedeniyle sonradan "Sör" unvanıyla onurlandırılan bir İngiliz deniz subayı ve kâşif olan James Clark Ross tarafından keşfedilmiştir.

Aşiretler, oymaklar ...

Aşair, 
Arapça, ﻋﺸﺎﺋﺮ,
Arapça aşіret’in çoğul şeklidir. 
Aşair, Aşiretler, kabileler.
Aşiretler. 
Kabileler.

Uruk,
Rusça, rod (koçevoy),
İng. klan,
Tayfa,
Anne veya baba yoluyla aynı atadan geldiğine inanan, aynı kültürü paylaşan ve aynı coğrafi alanını kullanan, bu yüzden de aralarında sıkı bir bağlılık ilişkisi görülen küçük insan topluluğu, kabile, klan.

Dil ve kültür yönünden büyük bir türdeşlik gösteren, birçok boydan oluşan, yapısındaki aileler arasında toplum, ekonomi, din, kan veya evlilik bağları bulunan göçebe veya yerleşik nitelikteki topluluk, oymak

Aşiret kolu, oymak ...

Uruk,
Soy, sülale. 
Oba, aile.
Irk, soy, sülâle, hanedan, aile, nesil. 
Aşiret kolu, boy, oymak.
Nesil, kuşak, soy.

Yumruk, tokat ...

Muşt, (Farsça),
Avuç. 
Yumruk.
Tarak,

Dar sokak, dar yol ...

İrim,
Patika,
Sokak. 
Dar sokak, dar yol, patika. 
Çıkmaz sokak.
Dolambaçlı yol. 
Sokak başı, köşe başı. 
Üç yol ağzı.

Halk dilinde Anason' a verilen ad...


Ezeltere,
Anason, (Rumca.).
İng. anise, aniseed , Fr. anis, Lat. Pimpinella anisum .

Maydanozgillerden, kokulu tohumu hamur işlerinde ve rakı yapımında kullanılan bir bitki (Pimpinella anisum):
Maydanozgiller (Umbelliferae) familyasından, 50-60 cm kadar boyda, tohumlarında bulunan eterik yağ nedeniyle koku veren, Ege Bölgesi'nde kültürü yapılan, rakı yapımında koku verici ve tatlandırıcı olarak kullanılan otsu bir bitki. 

Maydanozgiller familyasından 50-60 cm uzunluğunda gövde dik, silindir biçiminde, içi boş, çok dallı, meyvelerinde nişasta, müsilaj, sabit ve uçucu yağ bulunan, hazmı kolaylaştıran, iştah açıcı, mide ve bağırsak gazlarını söktüren, yemlere çeşni maddesi olarak katılan bir yıllık otsu bir bitki.

Anason ( anis ) : Maydanozgil ailesinden gelen bir bitkidir. Gerçek vatanı Asya olan bu bitkinin boyu yarım metreye kadar gelebilmektedir. Çiçekleri beyaz renkte olan bitkinin yaprakları ise yuvarlak ve böbreği andırır. Bitkinin meyveleri ise küçük, koku verici ve yakıcı bir lezzete sahiptir. Temmuz ile Ağustos aylarında toplanan bu bitkinin içeriğinde “ Anethol “ adlı bir madde vardır.

Anason, Bebekler için çok gerekli olan anne sütünün artmasına yardım eder. Sinir ile beyindeki yorgunluğu alır, yatıştırıcı bir görev üstlenir. Vücuttaki kan dolaşımının daha iyi olmasını sağlar ve kalbin güçlenmesine yarar. Cinsel istek ile ilgili olanlara yardımcı olarak cinsel dürtüleri harekete geçirir. Bronşit, öksürük, astım ile nefes darlığından şikayet edenler için bu şikayetleri azaltır. Yaşlılarda oluşan meme sarkması gibi problemleri ortadan kaldırır. Bilmeniz gereken bir diğer konu ise çok fazla kullandığınızda uyuşukluk vermesidir.

Kıvırcık bir saç biçimi ...

Afro,
Perma,
Kıvırcık saç
Kıvırcık saç, Cad,
Uzun ve kıvırcık saç modası.

Afro permanın bir çeşididir.
 
Perma yapılacak saç , o saçı tanıyan kuaförler tarafından yapılması daha doğrudur. Günümüzde boyalı, röfleli ve çok zayıf saçlara bile perma yapılabilecek perma ilaçları bulunmaktadır. Bilinçli yapılan perma 6 ay´da bir tekrar uygulanabilir. Perma denilince akla afro, kıvırcık saç gelir. 
Permanın Uç perma, İri dalgalı perma, Sadece saçınıza volüm kazandırmak için yapılan perma gibi çeşitleri vardır.

 

Eğimli, yatık ...

Soya,
Eğimli, yatık.
Eğimi olan.
Bir şeyi yapmaya içten yönelmiş, meyyal.
Dik olmayan, eğik, yatırılmış bir durumda olan.


Musallat, tebelleş ...

Musallat, (Arapça musallat),
Tebelleş,
Dertakıl,
Sırnaşık,

İstenmediği hâlde, birinden veya bir yerden ayrılmayan, gitmeyen, musallat olan. 
Bir kimse veya şeyin üzerine bıktıracak kadar düşen (kimse).
Rahatsız eden. 
Tasallut eden. 
Sataşan.
Askıntı olmak, 
Birbirine geçmiş, karmakarışık, karışmış.
Can sıktığına, rahatsız ettiğine aldırmadan bir kimseden sürekli, yalvarırcasına istekte bulunan ve bu isteğinde direnen (kimse). 
Yapmacık

Popüler Yayınlar

İzleyiciler

Yeni içerikler için takip edin!

BULMACA ANSİKLOPEDİSİ