Tel helva,
Çekme helva,
Tepme helva,
Keten helva.
Ak pamuk,
Farsça: paşmina.
Telleri ince ince ayrılabilen bir helva türü.
Telleri ince ince ayrılabilen bir helva türü.
İzmit’e özgü bir helva olan pişmaniye bir tatlı türüdür.
Pişmaniye, beyaz şeker, buğday unu, tereyağı ve bitkisel yağlar ile yapılan, Anadolu'nun hemen her yöresinde bulunan ancak en çok Kocaeli ile özdeşleşmiş bir tatlıdır.
Şeker, ağda haline gelinceye kadar 170 derecede kaynatılır. Sıcak şeker çözeltisi soğuk bir yüzeye dökülerek soğutulur ve ağartılır. Şeker karışımı metal bir askıya asılarak elle veya makine ile gerilerek katlanır ve tekrar gerilir (çekme işlemi). Şeker karışımına hava girmesi sağlanır. Ayrı bir tankta un ve tereyağı karıştırılarak kavrulur ve miena adı verilen bir hamur hazırlanır. Şeker hamuru ve miena, kol gücü veya makine ile çevrilir ve tel tel hale gelinceye kadar işleme devam edilir. Pişmaniye, yüksek kalori içerdiği için kontrollü tüketilmelidir.
Tel helva, çekme helva, tepme helva, keten helva gibi isimleri olmakla beraber oldukça hafif ve lezzetli bir tatlıdır. Tatlının kökeni İran coğrafyasına dayanır. Tatlının görüntüsü koyun yününe benzediği için yün gibi anlamına gelen peşmek kelimesinin zamanla Türkçede pişmaniye diye söylendiği düşünülmektedir.
Pişmaniye, beyaz şeker, buğday unu, tereyağı ve bitkisel yağlar ile yapılan, Anadolu'nun hemen her yöresinde bulunan ancak en çok Kocaeli ile özdeşleşmiş bir tatlıdır.
Şeker, ağda haline gelinceye kadar 170 derecede kaynatılır. Sıcak şeker çözeltisi soğuk bir yüzeye dökülerek soğutulur ve ağartılır. Şeker karışımı metal bir askıya asılarak elle veya makine ile gerilerek katlanır ve tekrar gerilir (çekme işlemi). Şeker karışımına hava girmesi sağlanır. Ayrı bir tankta un ve tereyağı karıştırılarak kavrulur ve miena adı verilen bir hamur hazırlanır. Şeker hamuru ve miena, kol gücü veya makine ile çevrilir ve tel tel hale gelinceye kadar işleme devam edilir. Pişmaniye, yüksek kalori içerdiği için kontrollü tüketilmelidir.
Pişmaniye ilk kez Kocaeli'nin Kandıra ilçesinde bir şekerci tarafından bulunmuş ve imal edilmiştir. Üretimin devamı ise Kandıra esnafından Hacı Agop isimli bir ermeni tarafından olmuştur. İzmit pişmaniyesine ününü kazandıran ise bu ustalardan Şekerci Hacı Agop Dolmacıyan. 1919 yılında İzmit' li İbrahim Çınar, pişmaniye üretimini öğrenmiş ve bunu İzmit' te devam ettirmiştir. Seneler ilerledikçe İzmit' te pişmaniye üretimi hızla ilerlemiş ve o zamanlar Patır Şekerleme' de usta olarak çalışan Lütfü Canıgeniş, 1954 yılında İpek Pişmaniye' yi kurarak bugünün temellerini atmıştır.
