III. Selim tarafından kurulan ordu ...

Nizam-ı Cedid,
Nizam-ı Cedid Ordusu.
III. Selim tarafından kurulan ordu Nizam-ı Cedid Ordusu'dur. "Yeni Düzen" demektir. 
Osmanlı ordusunu Avrupa tarzında eğitmek ve modern bir askeri güç oluşturmak amacıyla 1793 yılında kurulmuştur. Masrafları için İrad-ı Cedid adinda özel hazine kurulmuş. 1807 yılında Yeniçerilerin çıkardığı Kabakçı Mustafa isyanı ile ortadan kaldırılmıştır.

16.ve 17.yüzyıllarda avrupa coğrafi keşiflerle, rönesans ve reformla tarihsel bir devrim yarattı. Akıl ve bilimin öne çıktığı bu devrimin Osmanlı devletine etkisi korkunç oldu. Akdeniz ticareti ve İpek yolunun çökmesi Osmanlı ekonomisini de göçertti. Bunun sonucu oluşan tutuculuk ve ahlaksızlık en başta ordu olarak tüm kurumları kemirmeye başladı. Devlet cebini doldurmaktan başka şey düşünmeyen devşirme paşaların ve yozlaşmış, haydut çetesine dönmüş yeniçerilerin elinde gitgide eridi. Ard arda çıkan isyanlar ticareti ve tarımı bitirdi. 
Kötü gidiş daha 17.yüzyıl başlarında ileriyi gören kişilere malumdu. 

1683 yılında Viyana yenilgisi Osmanlı sisteminin bozulduğunu tüm dünyaya gösterdi. 1774-1775 Rus Savaşı da sistemin iflasının kesin göstergesi oldu. I. Abdülhamit ve I. Mahmut döneminde orduda bazı sınırlı reformlar yapıldıysa da bunlar yeterli olmamıştı. Nihayet padişah III. Selim (1789-1807) döneminde ilk köklü reform, nizam-ı cedit uygulamaya konuldu.

Nizam-ı cedit ilk kez Napolyon'un Mısırı işgalinde geçen 1799 yılındaki Akka savunmasıyla ne denli etkin olduğunu gösterdi. 1804 I. Sırp isyanında da önemli rol oynadı.  Ancak bu başarıları merkezi otoritenin yeniden güçlenmesinden korkan derebeyleri ile defterlerinin her an dürülebileceğini gören yeniçerileri telaşlandırdı. Bunun yanında yeni kafir talimleri ve batı metotları aynı derecede rezilleşmiş softa ulema takımını da ürküttü. Sonunda bu üç şer cephesi padişaha karşı birleştiler. 1807 yılında Kabakçı Mustafa adlı bir yeniçeri haydudunun başına geçtiği bu ittifak istanbulda halkı da kışkırtarak bir ayaklanma çıkarttı. III. Selim tahttan indirildi ve Nizam-ı Cedit ordusu dağıtıldı.

Popüler Yayınlar

İzleyiciler

BULMACA ANSİKLOPEDİSİ