Zonguldak yöresine özgü bir halk oyunu...


Amani,
Safranbolu düğünlerinin çengi oyunlarındandır.
Safranbolu, Zonguldak yöresine özgü bir halk oyunu. 

Zonguldak Halk oyunları;
Aç Kapıyı(Safranbolu), Amani, Aman of (Çaycuma),  
Alaydan Alaydan (Bartın),
Beyleraman, Bozaklı Oyun, Biriciksin(Çaycuma),
Çıtırdak, Çıtırdağ (Safranbolu),
Dıv dıv, Döktürü Muazzez (Çaycuma), Dirgine(Devrek),  Dürüyemin güğümleri,
Entarisi Ala Benziyor(Kadın),  Eğrice Meşe(Kdz. Ereğli),
Fafilfillo (Safranbolu),
Genç Osman (Safranbolu), Gınalı Keklik(Safranbolu Varyantı), Göbekleşme,

Helosa (Safranbolu) ,
Irgalama,
Kaşık Oyunu(Kadın), Köçek Oyunu(Davul-Köçek), Köroğlu, Kol Bastı, Karşılama, Kale Kapısı, Kestaneci Köyü(Kdz. Ereğli),  Kaptaşın Altı Bayır(Alaplı), Koştut (Safranbolu)
Mavili, Meydan Oyunu(Davul-Köçek), Mızmız(Kadın) , Maça kızı(Çaycuma),
Selamlama(Davul-Köçek), Sallama(Davul-Köçek), Sepetçioğlu(Safranbolu Varyantı), Sömsöm Yarim(Alaplı),
Topal Osman(Devrek),
Uzunlambaç,
Varıp gelme,
Yeşil İpek Bükene( Kadın),


Göbekleşme Oyunu;
Zonguldak çevresi oyunlarındandır. Kadınlar şenlikli günlerinde ve kendi meclislerinde tef eşliğiyle ikişer ikişer oynarlar. Çoğu irticali olan figürlerinden birinde çiftler çok zarif bir yanlamayla göbek göbeğe tokuşturup bir anlık kaykılışla geçtikleri ve bu tavır oyunun belirli seyrek yerlerinde tekrarlandığı için "göbek atmak" gibi müstehcen bir tarafı yoktur. Söğütlü Zeybeklerin omuz toslatma figüründeki kuvvet deneme tarzlı ayrı bir manası vardır. Genç kız ve gelinlerce de oynanması ayıp sayılmaz.
 
Zonguldak yöresi davul ve köçek oyunları yönünden oldukça zengindir. Oyunlar, açık havada ve meydanlarda Davul, Zurna, salon ve oda gibi kapalı yerlerde, Saz, Çifte ve Cümbüş ile oynanmaktadır. Geçmişte davulcuların omuzlarına astıkları çift davulla oynadıkları söylenir. Göbekleşme, kaşık, zil gibi ayrık düzen oyunları; bağlama, tanbura, cura kemane (tırnak kemanesi), çiftelli, zurna, kaval (dilli, dilsiz), tef, darbuka,zil, kaşık, zilli maşa, tangurdak eşliğinde oynanırdı.

Erkek oyunlarının yok denecek kadar öz, parayla tutulan köçeklerin (meyter) ve köçek oyunlarının yaygın olmasının nedeni, erkeğin köyünden ayrı bir işyerinde (kömür ocaklarında) çok ağır koşullarda çalışması, yaşamasıyla ilgilidir. 

Erkeklerin oynadığı oyunlardan Çıtırdak, Gencosman, Karşılama, Kaşıklı oyun, Sepetçioğlu, gibi oyunlar  bazılarıdır. Köyüne izinli gelen erkek eğlenme, oyun gereksinimini köçek tutarak ve onu izleyerek giderir. Bu nedenle, yörede köçek ve kadın oyunları, yaygındır. Kadın oyunları giysi, ritmi ve ezgisiyle kadının zarafetini, hareketliliğini, canlılığını simgeler, öne çıkarır. Kadın oyuncuların giysi ve takı zenginlikleri yönüyle de diğer yöre oyunlarımızdan ayrıcalıklı özellikler taşımaktadır. 


Zonguldak ve yöresinde çok sevilip oynanmakta olan kadın oyunlarından bazıları da şunlardır: Aman of, Dıv dıv, Topal Osman, Döktürü Muazzez, Maça kızı, Biriciksin, Dirgine, Kale Kapısı, Dürüyemin güğümleri, Mavili, Yeşil iplik.













Kaynak, http://www.zonguldakkulturturizm.gov.tr

Popüler Yayınlar

Yeni içerikler için takip edin!