İslam inancında, kıyametten önce gelerek dünyayı adaletle dolduracağına inanılan kurtarıcı...

Mehdi,

Arapça, mehdi, (ﻣﻬﺪﻯ).

Arapça hidayete erdirmek anlamındaki, hedy kelimesinden türetilmiştir.

Doğru yolda olan, hidayete ermiş olan.

Hidayete eren veya hidayete vesile olan. 

İslam inancında, kıyametten önce gelerek dünyayı adaletle dolduracağına inanılan kurtarıcı.

Şiilerce, on birinci imam Hasan el Askeri’ nin oğlu olup babasının vefatından sonra gizlendiğine ve kıyametten önce zulümle mücadele etmek için tekrar ortaya çıkacağına inanılan on ikinci imam.

Hidayete eren veya hidayete vesile olan. 

Ahir zamanda gelip bütün Müslümanları iman ve Kuran hakikatlarını anlatan eserleriyle uyandıracak, dinlerini takviye ve imanlarını yenileyecek olan Peygamberimizin soyundan geleceği rivayet edilen zattır.

Allah tarafından doğru yola iletilen, hidayete eriştirilen, doğru yolda bulunan (kimse).

Eski dilde gündüz...

Nehar,
Gündüz.

Arapça bir kelimedir.

Gün aydınlığı

Gündüz, gündüz vakti anlamlarına gelir.

Arapça, nehar, (ﻧﻬﺎﺭ).

Nehar sözcüğünün çoğulu: Enhür.

Gündüz, gün.

Gündüzün, gündüz vakti.

Nehari:

Gündüzle ilgili.

Yatısız (okul veya öğrenci), gündüzlü.

Karşıtı: Leyli.

Nehar sözcüğünün diğer anlamları:

Fecrin doğuşundan güneşin batışına kadar olan aydınlık.

Toy kuşunun yavrusu.

Altın.

Osmanlı devletinde yeniçerilere verilen ilk üç aylığın adı...

Masar,
Yeniçeri, Osmanlı Devleti'nde askeri bir sınıftır. Yeniçeriler, Padişah'a bağlı Kapıkulu Ocakları'nın piyade kısmıdır. Yeniçeriler, Osmanlı Devleti'nin sınırlarının genişlemesini takiben esir olarak toplanan Hristiyan çocukların küçüklükten alınarak Müslüman, Bektaşi olarak yetiştirilmesi (devşirme) ile oluşturulur. I. Murad döneminde kurulmuştur. Her yeniçeri bölüğüne Orta denir. Her ortanın da komutanına Çorbacı denir. Sekban ve Ağa bölükleri bu komutana Bölükbaşı denir.  Yeniçeri ocağının en büyük komutanı Yeniçeri Ağası'dır. Yeniçeriler, başlarına börk ismi verilen beyaz keçeden bir başlık giyerlerdi. 

Bunun arkasında ise yatırtma denilen ve omuza kadar inen bir parça yer almaktaydı. Yeniçeriler börklerini eğri, subayları da düz giyerlerdi.  

Yeniçeriler, maaşlarını (ulufe) üç ayda bir alırlardı. Bu konuda ocağın en büyük amiri olan Yeniçeri Ağası ile herhangi bir nefer arasında fark yoktu. Onun için Yeniçeri Ağası da bu ulufe işine dahil edilirdi. Ulufe, padişahın nezaretinde büyük bir törenle her ortaya torbalar halinde dağıtılır.

ilk yüzyıllarında yararlı olan bu sistem, daha sonra bozulması ile değişik sorunları birlikte getirdi. Yeniçeri ocağı II. Mahmud tarafından Vaka-i Hayriye olayı ile kaldırıldı.

ULUFE DÖNEMLERİ

Yerli bir armut cinsi...

Oruk,
Oyma (Tadı buruk),
Akça, Ankara, Akça armut,

Bey,

Çay üzümü, Çengel, Çınıl,

Deveci, Dikencik, Dikenli Akça, 

Gökçe, Götükızıl, Gıcıgıcı, Güllabi.

Hüsnüyusuf (Akça Armut).

İstanbul Armudu, İstanbul Akçası, 

Kantar topu, Keklik bacağı, Kumru, Kumla,

Mustabey,

Sarı armut,

Şalgam, Şeker,

Tilkikovan, Tuzyuvası, Türkyemez,

Armut;

Gülgiller familyasından Pyrus cinsine ait bir ağaçtır. Her iki yarıkürenin ılıman iklim kuşağı ülkelerinde yetiştirilen armut, dünyanın en önemli meyve ağaçlarından biridir. Armut ağacı tepeye doğru genişleyen ve olgunlaştığında 13-15 m' ye ulaşan boyuyla elma ağacından daha uzun ve daha diktir.  Armut, aşılama ya da çelikleme yoluyla üretilir. Armut ağaçlarının çiçekleri beyaz ve 50-75 yıl ömürlüdür. Dikildikten 4-7 yıl sonra meyve vermeye başlayan bir armut ağacı 8-10 yaşlarındayken 25-50 kg. meyve verebilir.

Faydaları:

Böbreklerin düzenli çalışmasını sağlar. İdrarı bollaştırır. Böbrek kum ve taşlarının dökülmesine yardım eder. Yüksek tansiyonu düşürür. Kanı temizler bütün salgı bezlerinin normal çalışmasını sağlar. Kansızlığı giderir, kabızlığı önler. Sinirleri yatıştırır. Zihni yorgunluğu giderir. Susuzluğu keser. Tükürük ifrazatını artırır. Hamilelerin kusmalarını azaltır. Hazımsızlığı giderir. Mafsal kireçlenmesi, nikris ve romatizmada faydalıdır. Şeker hastaları da yiyebilir. Midesi zayıf olanların kompostosunu içmeleri tavsiye edilir. Yemeklerden önce yenecek olursa daha faydalı olur.

Gümüşhane yöresine özgü, süt kaymağına un katılarak yapılan bir yiyecek...

Tuhala,
Gümüşhane’de beslenme tarım ürünlerine, temel olarak da tahıla dayanmaktadır. Tarhana, bulgur, yarma, erişte, yazdan hazırlanan yiyeceklerdendir. Yörede yetişen elma, armut, erik ve dut kurutularak saklanır.
Torul yöresinde çil peyniri diye bilinen küp peyniri yaygındır. 

Fındık yada ceviz içinin şekere batırılmasıyla elde edilen küme, süt kaymağına un katarak yapılan tuhala, yufkadan yapılan siran, dut şırasından yapılan pestil ve pekmez ilin özgün yiyecekleri arsındadır.