Eski Türklerde gök tanrısı...

Ülgen,
Gökhan,

Kök Tengri.

Eski Türkler' in kendi öz inançları, temelde tek ilahlılığa dayanır. Orta Asya' nın uçsuz bucaksız bozkırlarında yaşayan atalarının asıl dini, Gök Tanrı;  Kök Tengri Dini' dir. Gök tanrı (Kök Tengri), Tenger Etseg (Moğolca.): Gök Tanrısı'nın Moğollardaki ismi. Ama, Gök Tanrı kelimesi kimilerince kasıtlı ya da kasıtsız olarak yanlış anlaşılmakta ve bu kesimlerce Gök Tanrı, göğün ilahı diye tanımlanmakta ve gösterilmektedir.
Tengri ulusal bir tanrının bütün özelliklerine sahiptir. Türkler Dünyanın Merkezinde oturur, yani kendilerini koruyan Gök' ün altında. Eski Türk yazıtlarının içerikleri çok net bir şekilde Tengri' nin Türklerin Tanrısı (Türük Tengrisi) olduğunu diğer halkların tanrısı olmadığını belirtiyorlar. Tengri bazen kağan unvanını taşır. Özellikle kendi halkını koruyor. 

Tengri;
Yakut dilinde Tangara,
Kuman dilinde Tengre,
Karaim dilinde Tangrı,
Çuvaş Türkçesinde Tura,
Hakas dilinde Tigir,
Tuva dilinde Deyri,
Kırgız-Kazak Türkçesinde Tengri,
Tatar dilinde Tengre,
Karaçay-Malkar Türkçesinde Teyri,
Azerbaycan Türkçesinde Tarı/Tanrı,
Türkiye Türkçesinde Tanrı.

Eski Türklerde doğum tanrısı...

Aysıt, 

Ayısıt,

Ayzıt.

Ana Türk topluluğundan milattan çok eski dönemlerde kopup ayrılmış olan Saha (Yakut) Türklerinde Omay benzeri bir ruh vardır ve Ayısıt ya da Ayzıt olarak adlandırılmaktadır. Yakutlar onu Kotun (katun, hatun, kraliçe) olarak anarlar. Ayzıt, bazı Yakut rivayetlerinde Gök Tanrı' nın karısı olarak geçer. Ayzıt, güzelliği simgeler. Eski Yunanlıların Afrodit' ine benzer. 

Bir kadın doğum yaptığında Ayzıt tarla, çiçek ve yemiş perilerini yanına alarak kadının yanına gider. Bu periler üç gün, üç gece loğusanın yanında kalarak ona hizmet ederler. Ayzıt, cennetteki Süt Ak Göl' den getirdiği damlayı yeni doğmuş çocuğun ağzına damlatır ve bu damla çocuğa ruh verir. Çocuk süt damlası ile kutsandıktan sonra Ayzıt perilerini alıp gider.

 

Eski Türklerde deniz tanrıçası...

Akana,
Altay panteonunda deniz tanrıçası.
Sonsuz sulardan çıkıp, Ülgen’e yaratma emrini veren ve tekrar sulara dönen tanrıça Ak Ana’ dır.
Altay Türklerinin inancına göre, ışıktan bir kadın hayali şeklindedir. Ülgen ilk yaratılış ilhamını Ak anadan alır. Dünyaya destek olması için üç tane de balık yaratır. Türk mitolojik görüşlerine göre Ak ana boynuzlu olarak betimlenir. Eski çağlarda Ana tanrıça heykelcikleri de boynuzlu olarak simgelenmiştir.

Eski Türklerde çocukları koruyan tanrıça...

Umay,

(Omay),

Omay (Umay), Eski Türklerde anneleri ve çocukları koruyan, olumlu nitelikleri bulunan bir ruh bir tanrıçadır. Omay yalnızca çocukları değil, bütün Türk boylarını koruyan, onlara kut veren bir varlıktır. Bundan ötürü Omay, Kırgız Türklerine göre bol ürün almaya, mal ve mülkün artmasına da yardım eder.  Arkeologların Altaylarda buldukları seramik ürünlerin üzerindeki resimlerde Umay ana üç boynuzlu olarak betimlenir. 

Bazı arkeolojik buluntulardan anlaşıldığına göre Umay ana motifi, beyaz saçlı ve beyaz giyimli olarak, insan biçimci bir görünüm sergilemektedir. Kuş kılığında kanatlı bir kadın görüntüsü de vermektedir. Altay Türkleri onu göklerden inen gümüş saçlı, güzel yüzlü bir kadın olarak düşünmüşlerdir.

Hoş kokulu, anasona benzer bir bitki...

Rezene,

Latince adı Foeniculum Vulgare. 

Raziyane, 

Mayana.

Maydanozgiller (Apiaceae) familyasından iki yıllık kokulu otsu bitki türüdür. Kendine has bir kokusu vardır. Rezene bitkisinin kökeni Akdeniz ve Batı Asya' dır.  Rezene, 1-1,5 m. Yükseklikte, sarıçiçekli, yaprakları iplik biçiminde, parçalı, çok yıllık bir bitkidir. Ege bölgesinde, yaprakları ve genç sürgünleri salata olarak yenir. 

Yapraklarının yara iyileştirici etkisi vardır. Sindirim sorunlarında rahatlatıcı etkisi vardır. Hazmı kolaylaştırır. Hafif kramplı mide ve bağırsak sorunları için rezene çayı faydalıdır.

Rezene Çayı :

1 tatlı kaşığı hafifçe ezilmiş rezene tohumu 1 bardak kaynamış suyla haşlandıktan sonra 10 dakika demlenir süzüldükten sonra içilir. Rezene anason ile beraber de kullanılabilir. Rezene anason çayı için her ikisinden eşit miktarda konularak aynı şekilde hazırlanır.

Uyarı: 

Hamilelik ve emzirme döneminde ve küçük çocuklarda rezene meyvesi çayı dışındaki rezene preparatları kullanılmamalıdır.